جوش شیرین یا بی‌کربنات سدیم

جهان شیمی وارد کننده جوش شیرین یا بی کربنات سدیم چینی غذایی جهت خوراک انسان و دام و طیور میباشد جهت خرید با شماره های شرکت جهان شیمی 88317033-88848547 و یا مدیر فروش آقای مهندس شناسی 09121576285 تماس حاصل فرمائید.



Sodium bicarbonate

Sodium bicarbonate or sodium hydrogen carbonate is the chemical compound with the formula NaHCO3. Sodium bicarbonate is a white solid that is crystalline but often appears as a fine powder

بی‌کربنات سدیم بین عموم مردم به جوش شیرین معروف است و معمولاً در ترکیب خمیر نان برای متخلخل کردن نان استفاده می‌شود. جوش شیرین یا بیکربنات سدیم معمولاً به صورت پودر سفید یا به صورت بلورین یافت می‌شود. این ترکیب بدون بو و ترش مزه است و دارای قلیائیت ناچیزی است. به عنوان یک آنتی اسید برای کم کردن اسید معده و درمان سوزش آن بکار می‌رود. بی‌کربنات سدیم جاذب رطوبت و بوگیر خوبی است و از جعبه‌های حاوی این ترکیب می‌توان در یخچال برای جذب بو استفاده کرد.



جوش شیرین در واقع یک ماده قلیایی است که قادر است میل به سیگار را از بین ببرد. اما از آنجایی که بی کربنات سدیم ماده ای است که از بین برنده ویتامین ها به خصوص ویتامین B1 در بدن است، مصرف آن توصیه نمی شود.

جوش شیرین در آب می‌تواند به عنوان اسید یا باز رفتار کند. رفتار اسیدی آن ناشی از وجود هیدروژن در ترکیبش است. در صنایع مختلف به عنوان آزادکننده کاربرد دارد. در اثر حرارت یا واکنش با اسیدها آزاد می‌کند. 10.3gr از این ماده در 100 گرم آب حل می‌شود. اما در اتانول به مقدار کم محلول است.

برای ازبین بردن بوی فرش، كفپوش، یخچال و حتی بوی بد عرق و پا میتوان از جوش شیرین استفاده كرد. برای این منظور، جوش شیرین یا بی کربنات سدیم را مستقیماً روی محل بپاشید و یا با آب مخلوط و سپس سطح را به آن آغشته كنید. جوش شیرین در آب سرد كم محلول است و در آب گرم تجزیه میشود.

غرغره كردن مخلوط آب و جوش شیرین برای ازبین بردن بوی بد دهان هم توصیه میشود. به علاوه، اگر فرد سیگاری در منزل دارید و میخواهید از بوی سیگار تا حدودی در امان باشید، در جاسیگاری جوش شیرین بریزید. در ضمن، این كار به خاموش شدن آتش سیگار كمك میكند.

یكی دیگر از مصارف جوش شیرین در تمیزكردن و پاك كردن چربی و كثیفی وسایل است. استفاده از بیکربنات سدیم برای تمیز و براق كردن شیشه و لیوان ها، ظروف استیل، آلمینیوم و پلاستیك، سینك، كاشی حمام و مایكرو ویو توصیه میشود. برای این منظور، مخلوط جوش شیرین و آب یا جوش شیرین و سركه سفید بسیار مؤثر است. همچنین میتوانید خمیری از جوش شیرین با آب یا سركه سفید تهیه كنید و به وسیله اسفنج روی سطح مورد نظر بمالید. پس از چند دقیقه با دستمال تمیز پاك كنید. 


شناختی كه بیشتر مردم از جوش شیرین دارند این است كه پودری برای پخت و پز است؛ و شاید از مضرات آن در تهیه نان هم چیزهای زیادی شنیده باشند. اما جوش شیرین (با نام شیمیایی بی كربنات سدیم) مصارف دیگری هم دارد؛ از جمله در طب، آزمایشگاه ها و نیز در كدبانوگری كه شما خانم ها حتماً دوست دارید تعدادی از آنها را بدانید.


بیشترین استفاده از بی‌کربنات سدیم در تهیه انواع بکینگ پودر است. مقدار اضافی از خمیر جوش شیرین بطور مؤثر در پاک کردن و سائیدن سطوح می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد.
استفاده از این ماده در ترکیب خمیر دندان به رفع تدریجی لکه‌های دندان و سفید شدن آنها کمک می‌کند. در صنایع غذایی، تولید نوشابه‌های گازدار به عنوان منبع، صنایع پاک کننده‌های خانگی و در کپسول های خاموش کننده آتش بکار می‌رود.

همچنین به عنوان باز دارنده در مواد منفجره استفاده می‌شود. در صنعت نساجی برای عمل آوردن نخهای پشمی و ابریشمی استفاده می‌شود. همچنین می‌تواند به عنوان پاک کننده و ساینده ملایم در صورتی که ایجاد حساسیت نکند برای زیبایی پوست بکار رود.

بلعیدن بی کربنات سدیم بدون ضرر است مگر اینکه به مقدار خیلی زیاد باشد. استنشاق آن ممکن است سبب سوزش بینی یا گلو شود.
در اثر تماس با پوستهای حساس ممکن است باعث خارش یا سوزش پوست شود.
در اثر تماس با چشم ممکن است سبب ایجاد سوزش و سرخی در چشم شود.استفاده از جوش شیرین در پخت نان‌های سنتی مضر است.

بسیاری از خانم ها برای خرید شوینده های خارجی پوست(scrub) هزینه زیادی میپردازند. از این به بعد پولتان را در جیب نگه دارید و خودتان در منزل این مواد را تهیه كنید. مخلوط جوش شیرین و ماست برای پاك كردن و ازبین بردن سلولهای مرده پوست توصیه میشود. برای این منظور، از مخلوط جوش شیرین و ماست خمیری درست كنید و به مدت چند دقیقه روی پوست بگذارید. سپس بشویید.


خاصیت خاموش كنندگی آتش از دیگر مواردی است كه میتوان برای جوش شیرین ذكر كرد. زمانی كه این ماده روی آتش ریخته شود، با تولید گاز دیاكسید كربن كه سنگینتر از هواست، مانع از تركیب اكسیژن با ماده سوختنی میشود و آتش را به سرعت خاموش میكند. داشتن یك سطل جوش شیرین برای رفع آتش سوزیهای كوچك خانگی بی فایده نیست.


از سالها پیش نانواها برای این که خمیر نان زودتر ور بیاید و بتوانند سریع تر و به تعداد بیشتری نان بپزند، از جوش شیرین استفاده میکردند. درحالت طبیعی، فرایند تخمیر نان، باید با خمیر ترش انجام شود که در این صورت، حدود ۳ تا ۴ ساعت طول می کشد تا خمیر ور بیاید.

با استفاد از جوش شیرین، جلوی فرایند طبیعی تخمیر نان گرفته میشود و در نان، تخمیر غیر طبیعی ایجاد میگردد، به این صورت که جوش شیرین به واسطه فعل و انفعالاتی که در خمیر به وجود میآورد، باعث می شود نان پف کند و به نظر برسد خمیر تخمیر شده است.

اما تخمیر واقعی صورت نمیگیرد و فیتاتها در خمیر باقی میمانند. باقی ماندن فیتاتها در نان باعث میشود جذب فلزهای ۲ ظرفیتی تغذیهای مثل کلیسم، آهن و روی کم شود و کمبود این مواد پیش آید. فقر این مواد از مشکلات تغذیهای کشورماست.


از سوی دیگر جوش شیرین ویتامینهای گروه B را در نان از میان می برد و احتمال بروز بیماری گوارشی را افزایش میدهد و حتی موجب افزایش عوارض دوران بارداری و تولد نوزادانی با وزن کم میشود.
نانهایی که با جوش شیرین پخته میشوند، مزه خوبی ندارند و کیفیت آنها به حدی پایین است که چند ساعت پس از پخت، دیگر قابل خوردن نیستند.


از آنجا که جوش شیرین که به شدت خاصیت ضد اسیدی دارد در بسیاری از مواد غذایی به عنوان یک آنتی اکسیدانت قوی کاربرد دارد. به عنوان مثال مزه تند نوشابه ها را گرفته و آنها را خوش طعم تر می کند. مصرف این ماده به عنوان مخمر در تولید نان، باعث می شود عمل تخمیر زودتر صورت بگیرد. رنگ نان سفیدتر شود و در غایت ماندگاری نان تا چند روز افزایش یابد.

در عین حال کارشناسان اعلام می‌کنند مصرف جوش شیرین در نان به صورت دراز مدت و طولانی، خطرساز است و مقدار کم آن(حدود ۱۰۰ گرم در ۱۰۰ کیلوگرم آرد) در موارد خاص، هیچگونه ضرری برای انسان ندارد. در این راستا متخصصان علم تغذیه به این نتیجه رسیده اند که کم خونی، پوکی استخوان، سوءهاضمه، افسردگی و بی حالی از جمله عوارضی هستند که مصرف روزانه نان های جوش شیرین دار در انسان ایجاد می کند. زیرا جوش شیرین با نشستن روی آهن و کلسیم در خون، به تدریج به حذف این دو عنصر حیاتی از بدن منجر شده و خونسازی و استقامت استخوان ها را از بین می‌برد. همچنین از آنجا که این ماده خاصیت ضد اسیدی دارد، با ورود به معده، اسید آن را از بین برده و فرایند هضم غذا را با مشکلات جدی روبرو می کند.

متخصصان بروز کم خونی، ریزش مو، مشکلات گوارشی و پوکی استخوان را شایعترین عوارض مصرف جوش شیرین در پخت نان میدانند.
جالب است بدانید هر چند مصرف جوششیرین در پخت نان ممنوع اعلام شده است، اما متأسفانه برخی از نانواها برای تسریع عمل پخت نان و حفظ ظاهر آن همچنان از این ماده استفاده میکنند. همچنین لازم به ذکر است مشخصات نان حاوی جوششیرین نانی است که به سرعت خشک میشود و ظاهری ناپخته با طعم نامطلوب دارد.
علاوه بر همه این مشکلات مصرف این ماده در نان احتمال عقب ماندگی ذهنی و کاهش بهره هوشی در کودکان و خطر ابتلا به بیماریهای قلبی ـ عروقی را در بزرگسالان افزایش میدهد.